Zakaz F-gazów od 2026 roku — co to znaczy dla serwisu klimatyzacji?

Co dla serwisu klimatyzacji w 2026 roku

oznacza zakaz stosowania f-gazów?

Od 1 stycznia 2026 r. w Unii Europejskiej obowiązuje zakaz stosowania pierwotnych F-gazów o GWP≥2500 (takich jak R404A czy R507) do serwisowania klimatyzatorów i pomp ciepła. Jeśli Twoja instalacja zawiera te czynniki, nadal można ją naprawić — ale wyłącznie przy użyciu czynników zregenerowanych lub z odzysku. To nie koniec klimatyzacji, ale koniec pewnej epoki. Firmy i właściciele obiektów, którzy nie wiedzą o tej zmianie, mogą stanąć przed poważnymi problemami podczas najbliższego serwisu.

Czy wiesz, że czynnik chłodniczy, który prawdopodobnie krąży w Twojej instalacji przemysłowej lub starszym klimatyzatorze, od 1 stycznia 2026 r. jest objęty zakazem stosowania podczas serwisu? Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/573 wprowadza zmiany, które dotykają bezpośrednio każdego, kto korzysta z serwisu klimatyzacji lub odpowiada za utrzymanie instalacji chłodniczej w zakładzie, biurze czy centrum handlowym.

Zmiana ta nie jest teoretyczna. Dotyczy milionów urządzeń pracujących w Polsce i całej Europie. Nieznajomość nowych przepisów nie zwalnia z odpowiedzialności za ich przestrzeganie — a nieprawidłowy serwis może oznaczać nie tylko mandat, ale i utratę gwarancji producenta.

1. Które czynniki chłodnicze są objęte zakazem od 2026 roku?
2. Co oznacza to dla właściciela starszej instalacji chłodniczej?
3. Jakie kary grożą za naruszenie zakazu F-gazowego?
4. Kiedy warto zdecydować się na modernizację zamiast dalszego serwisowania?
5. Nowe czynniki chłodnicze — co zastąpi freony?
6. Kontrola szczelności — nowe wymagania dla operatorów instalacji
7. Trzy wnioski na dziś
8. FAQ

Które czynniki chłodnicze są objęte zakazem od 2026 roku?

Zakaz dotyczy pierwotnych (nowych, niepochodzących z odzysku) F-gazów o współczynniku globalnego ocieplenia (GWP) wynoszącym co najmniej 2500. W praktyce chodzi przede wszystkim o czynniki R404A, R422D oraz R507, które przez lata były standardem w przemysłowych układach chłodniczych i starszych instalacjach.
Zgodnie z art. 13 ust. 3 Rozporządzenia (UE) 2024/573, od 1 stycznia 2026 r. nie wolno używać tych substancji do konserwacji ani serwisowania klimatyzatorów i pomp ciepła. Zakaz obejmuje pierwotne czynniki — natomiast czynniki z odzysku lub po regeneracji pozostają dozwolone (do 2032 roku, kiedy wejdą kolejne ograniczenia). Dla porównania: zakaz dotyczący urządzeń chłodniczych innych niż klimatyzatory (np. przemysłowych układów mrożenia) obowiązywał już od 1 stycznia 2025 r.

Co oznacza to dla właściciela starszej instalacji chłodniczej?

Jeśli masz instalację działającą na R404A lub R507, nie musisz jej natychmiast demontować. Urządzenie może nadal pracować. Problem pojawia się w momencie, gdy konieczny staje się przegląd klimatyzacji lub uzupełnienie czynnika po wykrytej nieszczelności.
W takiej sytuacji serwisant ma prawo uzupełnić układ wyłącznie czynnikiem z odzysku lub regenerowanym. Czynniki regenerowane są droższe i trudniej dostępne niż pierwotne — co przekłada się na wyższe koszty serwisu. Jeśli nieszczelność jest duża, a czynnik z odzysku niedostępny w wystarczającej ilości, jedynym ekonomicznie uzasadnionym wyjściem może być modernizacja instalacji.

Jakie kary grożą za naruszenie zakazu F-gazowego?

Przepisy F-gazowe są egzekwowane przez Inspektorat Ochrony Środowiska. Naruszenie zakazu stosowania pierwotnych czynników wysokiego GWP może skutkować karami administracyjnymi oraz odpowiedzialnością karną. Dla firm serwisowych oznacza to ryzyko utraty certyfikatów F-gazowych, co w praktyce wyklucza możliwość prowadzenia działalności w branży.
Certyfikowane firmy serwisowe — takie jak te posiadające certyfikaty F-gazowe wydane przez UDT (Urząd Dozoru Technicznego) — mają obowiązek prowadzić ewidencję stosowanych czynników i potwierdzać ich pochodzenie. Przy diagnostyce klimatyzacji technicy rejestrują typ czynnika, masę napełnienia i wyniki kontroli szczelności w karcie urządzenia.

Kiedy warto zdecydować się na modernizację zamiast dalszego serwisowania?

To pytanie, z którym zmierzy się w 2026 roku wielu zarządców obiektów i zakładów przemysłowych. Odpowiedź zależy od wieku instalacji, kosztów czynnika z odzysku oraz perspektywy kolejnych zakazów.
Od 1 stycznia 2032 r. zakaz zostanie rozszerzony na czynniki o GWP≥750 (co obejmuje popularny R410A) — i tu już wyjątku dla czynników zregenerowanych nie będzie przy serwisowaniu stacjonarnych urządzeń chłodniczych. Inwestycja w modernizację klimatyzacji na urządzenia działające na R32 (GWP 675) lub naturalne czynniki takie jak propan R290 czy CO2 dziś może okazać się tańsza niż seria drogich serwisów w ciągu kolejnych lat.

Nowe czynniki chłodnicze — co zastąpi freony?

Rynek przechodzi w kierunku czynników o niskim GWP. Najpopularniejszy aktualnie na polskim rynku R32 ma GWP 675 — znacznie poniżej progu 2500, a nawet poniżej progu 750 planowanego na 2032 rok. Producenci coraz śmielej sięgają po propan R290, który ma GWP równe zaledwie 3 i doskonałe właściwości termodynamiczne. Wymaga jednak specjalnych procedur montażu ze względu na palność.
Profesjonalny serwis instalacji na nowych czynnikach wymaga od techników ukończenia dodatkowych szkoleń i dysponowania odpowiednimi narzędziami. Dlatego warto powierzać naprawę klimatyzacji firmom posiadającym aktualne certyfikaty i przeszkoloną kadrę — nie tylko ze względu na jakość, ale i bezpieczeństwo prawne.

Kontrola szczelności — nowe wymagania dla operatorów instalacji

Rozporządzenie (UE) 2024/573 zaostrza też obowiązki dotyczące kontroli szczelności. Operatorzy urządzeń zawierających określone ilości F-gazów muszą zapewnić regularne przeglądy — ich częstotliwość zależy od napełnienia układu. Urządzenia zawierające co najmniej 5 ton ekwiwalentu CO2 wymagają kontroli co 12 miesięcy; większe instalacje — częściej.
Brak dokumentacji przeglądów to nie tylko ryzyko kary, ale i problem z ewentualnym ubezpieczeniem instalacji. Przeglądy okresowe klimatyzacji prowadzone przez certyfikowane firmy zapewniają pełną dokumentację, która chroni zarówno operatora, jak i zarządcę obiektu.

Trzy wnioski na dziś

Po pierwsze, jeśli nie wiesz, jaki czynnik chłodniczy zawiera Twoja instalacja — czas to sprawdzić. Karta urządzenia powinna zawierać tę informację. Jeśli jej nie ma, certyfikowany serwisant może to ustalić podczas przeglądu.
Po drugie, planując budżet na utrzymanie instalacji chłodniczych w 2026 roku, uwzględnij wyższe koszty czynników z odzysku i ewentualną potrzebę modernizacji starszych układów.
Po trzecie, wybieraj serwis klimatyzacji wyłącznie u firm z aktualnymi certyfikatami F-gazowymi. To jedyna gwarancja, że serwis zostanie wykonany zgodnie z prawem i nie narazi Cię na konsekwencje prawne.
Masz pytania o stan swojej instalacji lub planujesz przegląd przed sezonem? Skontaktuj się z nami — nasi technicy mają aktualne uprawnienia F-gazowe i przeprowadzą pełną ocenę techniczną Twojego systemu.

Najczęściej zadawane pytania